M. Halistin KUKUL

KÜLTÜR ve MEDENİYET

Bâzı kelimeler vardır ki, sıkıntılıdırlar. Ne kadar târîf etsen de, bir türlü netice alman mümkün değildir. Meselâ; ‘şiir’ kelimesi, bunlardan biridir ki, onu, bin defa târif etsen, yine etmek istersin! Buna, âdeta, kendini mecbûr hissedersin!..

    Kültür kelimesi de öyledir!..

    Köye bir adam gelir. K(ı)ravatlı, ütülü elbiseli, biraz da kibardır. Konuşurken, ölçülü-tartılı konuşur. Görenler fısıldaşmaya başlarlar, “Ya, şu adama bak hele! Ne de kültürlü adam!”

   Taşrada, bir lokantadasınız. Adam, sağ elinde bıçak, sol elinde çatal yemek yiyor!..Görenler, hemen fısıldaşmaya başlarlar: “Ya, şu adama bak hele! Ne kültürlü adam!”

     Bunlar, birer ‘kültürlü adam kalıbı’dır!..

     Bir başka ‘kültürlü adam’ da, ağzı biraz lâf eden ve her dalda bülbül gibi ötendir!..Yâni, biraz ‘kitâbî’ konuşur!..

      Halk arasında ise, kültürlü adam için, bilgili, her  şeyden az veya çok anlayan biri anlaşılır. Tek şart, her telden çalması/anlamasıdır!..

      İşte, bu noktada, kültürlü ile, medenî birbirine karışır!..K(ı)ravat, ütülü elbise, çatal-bıçak ve kitâbî’lik boşuna mıdır? Bunların herbirini, -doğru veya yanlış- aynı zamanda, bir ‘medeniyet’ ölçüsü olarak kabûl eden yok mudur? Ya, biraz da, ‘kalbî/gönül ehli gibi görünüyor’, nâzik ve kibarsa niçin ‘medenî’ olunmasın?!..

       Aslında, dar mânâdaki ‘kültür’ ile, geniş mânâdaki ‘kültürü’ birbirinden ayırmak lâzımdır.

       Kültürlü adam; hakîkatte, hem ‘bilgili’, hem ‘nâzik ve hem de kibar adam’dır; bu adam, aynı zamanda, “medenî adam”dır.

        Umûmî mânâda kültür ise; bir millete mahsus ‘maddî ve mânevî değerler yekûnu’dur. Bu cümleden olarak, bizim târihimizde, kültürlü, aynı zamanda medenî’dir. O da, aynı zamanda “ahlâklı”dır.

     Yâni, bu ‘maddî ve mânevî değerler yekûnu’, aynı zamanda bir medeniyet ölçüsüdür.

      Zâten, bunu reddetmiş değiliz ki!..Niçin olmasın!..Fakat..

      Bunda da bir ayrım gereklidir. Önce, dar mânâda,  ‘medenî insan’dan söz etmek gerekir.

       Medenî insan, daha ziyâde ahlâklı, güvenilir, emîn adamdır. Hem bilgili, hem kültürlü ve hem de nezâket bakımından hassas biridir.

        Bunları, birileri yetiştirmiyor. Bunlar, birer ahlâk, fazîlet, edeb ve  tefekkür hazînesi olarak, bir bakıyorsunuz ki, karşımızda!.. Kimine ârif, gönül eri diyoruz, kimine alp!..Alperenler nâdirler oluyor!..

       Velhâsıl, bu iki sihirli kelime yâni kültür ve medeniyet, bizi, hep, peşlerinden sürüklemiştir. Belki de, biz, onları yeterince anlayamamış ve aldanmış, yanılmışız!..

       Avrupalı, dışa, gönüllü olarak ‘medeniyet’ ihrâç etmez. Aslında, hiçbir devlet/millet yapmaz bunu!..

      Gönüllü olarak, dışa ihrâç edilenler ise, kültürler’dir. Baskı unsuru olarak kullanılırlar. Bakınız; “moda” adı altında piyasaya sürülenlere!..Bu hususta, fazla îzaha da gerek yoktur sanırım!..

     Bu durum, Hint için de, Rus için de, Çin için de, Amerika için de, elbette ki, her cinsten hıristiyan Avrupalı için de böyledir!..

    Sana-bana-ona... ihrâç edip-satıp, telkin ve takdîm ettikleri, dâima kendi hurdalarıdır ki, karşı taraf bozulup sendelesin!..

       Biz; Türk kültürünün yayılmasını, cihânşümûl olmasını istemiyor muyuz?

      Bir şartla ki, bizde ‘çürük’, ne korunur, ne de ihrâç edilir!!!

Yazarın Yazıları
KÜLTÜR ve MEDENİYET09 Nisan 2019 Kabûlünün 98. Yılında:TÜRK İSTİKLÂL MARŞI: BİR EDEBÎ ŞAHESER12 Mart 2019 TAŞHAN02 Mart 2019 MUSTAFA CEMİLOĞLU’NDAN ABDUREHİM HEYİT'E 15 Şubat 2019 SAMSUN'DA BİR EDEBİYAT DERGİSİ: EDEBÎCE10 Şubat 2019 KADIN CİNÂYETLERİ06 Şubat 2019 SİYÂSET HER ŞEY DEĞİLDİR02 Şubat 2019 DOSTLUK ÜSTÜNE28 Ocak 2019 DİLENCİLİK NASIL ÖNLENİR?24 Ocak 2019 KÜLTÜR BUHRANI YAŞIYORUZ11 Ocak 2019
ANA SAYFA SAMSUNSPOR YAZARLAR GÜNDEM SİYASET EKONOMİ GÜNCEL SPOR YAŞAM GALERİ VİDEO E GAZETE HABERAKS TV İLETİŞİM